พอออกจากห้องพุทธิปัญญาแล้ว ไกด์นำทางก็พาเราเดินวับผ่านม่านดำๆ มาสู่ห้องแนะนำที่มาของกรุงศรีอยุธยา ราชธานีที่มีอายุยืนยาวยาวยาวที่สุดในประวัติศาสตร์ไทยนั่นเอง

เพื่อคลายความสงสัยว่า สุโขทัย ไปไหน ไกด์ก็เล่าว่า ในสมัยครั้งกระนู้น มีอาณาจักรมากมายเกิดขึ้นในบริเวณสุวรรณภูมินี้ครับ สุโขทัยก็ถือเป็นอาณาจักรหนึ่งที่เรืองอำนาจมาคู่ขนานกับกรุงศรีอยุธยานั่นแหละครับ นอกจากนี้ยังมีอาณาจักรมากมาย ฉะนั้น ในแบบเรียนไทยที่เอาสุโขทัยมาก่อนและมาต่อด้วยกรุงศรีอยุธยยานั้นจึงอาจทำให้ความเข้าใจของหลายคนคลาดเคลื่อนไปได้ว่าเป็นอาณาจักรที่สืบต่อกัน แต่จริงๆแล้วเกิดขึ้นและดำรงอยู่ในเวลาไล่เลี่ยกันแต่มีการเจริญรุ่งเรืองกันคนละยุคครับ

ในประวัติศาสตร์ไทยที่ยาวมาจนถึงเพลานี้ ที่มีหลักฐานชัดแจ้งทางโบราณคดี พบว่า ไทยปัจจุบันมาจากการเกิดและดับต่อเนื่องกันของหัวเมืองหลักดังนี้ เท่านั้นครับ คือ  กรุงศรีอยุธยา   ----  ต่อมา -----กรุงธนบุรี และ-----ต่อมา-----กรุงรัตนโกสินทร์นี่แหละครับ

ดังนั้น ในมิวเซียมสยามจึงตัดฉับมาที่กรุงศรีอยุธยาเรย อ๋อ มันเป็นอย่างนี้นี่เอง

ปล ห้องนี้ก็ยังมืดอยู่ครับ ภาพเลยมืดได้ใจมากมาก

ตัวเลข 1212 คือ พศครับ ตรงนี้จริงๆ เป็นแผนที่ครับ แสดงจุดแสงของอาณาจักรต่างๆที่เกิดและดับในดินแดนสุวรรณภูมิในช่วงพศต่างๆ พศ ก็จะไหลไปเรื่อยๆครับ ส่วนตัววงแสงสีต่างๆจะขยายออกหดลงสลับกันไปเพื่ออธิบายว่า แต่ละสมัยแต่ละอาณาจักรก็จะพลัดกันรุ่งเรืองอะครับ เท่าที่พอจำได้ ก็มี ละโว้ อโยธยา สุพรรณภูมิ ....ฯลฯ

ท้าวอู่ทองคือใคร ???? เกี่ยวกับอยุธยายังไง ???

ถ้าจะถือว่า ประวัติศาสตร์ไทยเริ่มต้นชัดเจนจริงๆ ในสมัยอยุธยา เพราะมีความต่อเนื่องมาถึงรัตนโกสินทร์ในปัจจุบัน ก็ต้องถือว่า พระเจ้าอู่ทองผู้ก่อตั้งราชวงศ์อู่ทองแห่งสมัยอยุธยานี้แหละครับที่เป็นกษัตริย์พระองค์แรกของไทย ก็เลยต้องมีรายละเอียดเกี่ยวกับที่มาของพระองค์ให้เราทราบกันหน่อยครับ เนื่องจากสมัยนั้นยังไม่มีการบันทึกเรื่องราวที่แน่นอนเป็นการเล่าต่อกันมา เรื่องที่มาของพระองค์จึงดูเป็นตำนานที่มีหลาย version อะครับ

ด้วยความที่มีหลาย version การเล่าเรื่องก็เลือกชม clip กันได้เลยครับจะเอาที่มาตำนานไหนก็ดูได้หมด

อันนี้เลือกดูได้ version เดียว (เวลาบังคับหงะ) ดูตำนานที่มาจากเรื่องเล่าในหมู่ชาวขอมแล้วกันครับ

ห้องถัดมาเป็นห้องที่ชื่อ สยามประเทศ ว่าด้วยเรื่องราชธานีแห่งแรกสยาม ที่มีน้ำเป็นชัยภูมิหลัก คุณกบแดงเลยแจวเรือใหญ่เลยครับ

สายน้ำคือชีวิตของราชธานีแห่งนี้ครับ เข้ามาจะพบห้องโทนสีเหลืองอร่าม มีโมเดลขบวนเรือพยุหยาตราฯ แบบของอยุธยานะครับคนละแบบกับปัจจุบัน และตามท้ายขบวนมาจะเป็นเรือสำเภาจำลองของชาติต่างๆ เป็น commercial boat  + เรือสำเภาของไทยก็มีอยู่ 1 ลำครับ

ขวบนเรือสำเภาอยู่ตอนท้ายนี่ครับ

รอบๆจะมีเกร็ดต่างๆของอยุธยาครับ เรื่องฝอยทอง ทองหยิบ ทองหยอดก็อยู่ที่ห้องนี้ครับ ภริยาของเซอร์คอนสแตนตินฟาวคอน จะมาเล่าเรื่องที่มาว่าเธอได้แรงบันดาลใจในการสร้างารรค์ขนมเหล่านี้มาได้อย่างไร และใกล้ๆกันก็จะเห็นหมู่บ้านชาวต่างชาติจำลองแบบนี้อะครับ

ชัยภูมิน้ำด้วยความเป็นเกาะ และบริเวณพื้นที่ลุ่มน้ำ ทำให้มีความเหมาะสมในการเพาะปลูก น้ำ+ดินตะกอนสมบูรณ์ มีแนวน้ำป้องกันข้าศึกในฤดูน้ำหลาก

ขณะเดียวกันก็อยู่ไม่ห่างจากชายฝั่งอ่าวไทยมากนัก ทำให้ชาวต่างชาติจำนวนมากฃสะดวกเข้ามาทำมาค้าขายด้วย

จึงไม่แปลกที่อยุธยาจะรุ่งเรืองมาได้นานมาก

ในสมัยอยุธยามีการออกกฎหมายห้ามจับหรือทานปลาบางชนิดด้วยครับ สาเหตุมาจากอะไรไปลองอ่านด้วยตัวเองดีกว่าครับ ขออุบไว้ กฎหมายอันนี้ผมว่าจี้ดีครับ พึ่งเคยรู้ว่ามีแบบนี้ด้วย

ไทยนี้รักสงบ แต่ถึงรบไม่ขาด

จึงต้องมีห้องนี้ครับ สยามยุทธ์ ว่าด้วยเรื่องยุทธสงครามของบรรพบุรุษไทย

ห้องนี้เป็นสวรรค์ย่อมๆของเด็กเลยครับมีเกมส์เยอะพอสมควรครับ

บอร์ดเบิดไม่อานแล้วครับลุยเล่นเกมส์ อันนี้ยิงปืนใหญ่แหกค่ายหม่องครับ

อันนี้ simulation จัดกระบวนทัพ

ที่จริงยังมีอีกเกมครับแต่ไม่ได้เข้าไปดูกลัวไม่ทันเวลา เห็นคนมุงแล้วถอนตัวครับ ไปต่อดีกว่า

ออกจากห้องนี้แล้วจะต้องเปลี่ยนชั้นไปชั้น 2 ครับ ก่อนลงบันไดของชำเลืองดูระเบียงอาคารครับ บรรยากาศ siam renaissance มากมากครับ

ห้องแผนที่ ความยอกย้อนบนแผ่นกระดาษ ......

ศาสตร์หนึ่งที่ไทยเราพัฒนามาแต่ดั้งเดิม คือ การทำแผนที่ครับ อันที่จริงในสมัยอยุธยาเราก็มีแผนที่ครับ อันนี้งัยครับ ข้างบนเป็นอ่าวไทยนะครับลงมาเป็นหัวเมืองตามชายฝั่งอ่าวไทยครับ ตั้งแต่เมืองนครศรีจนถึงแม่กลอง
จนมาอยู่ที่อยุธยา

เห็นไหมหละว่า แผนที่ไม่จำเป็นต้องเอาทิศเหนือไว้ด้านบนเสมอไป และแผนที่ก็ยังเป็นเครื่องมือในการแสดงอำนาจของอาณาจักรนั้นๆด้วยครับ ดูในแผนที่สิครับอยุธยาเด่นใหญ่เป็นสง่าและถือว่าตนเป็น center ของทุกสิ่งได้ จนสามารถกลับหัวกลับหางอ่าวไทยได้เลยนะเนี่ย

แผนที่จึงเป็นความยอกย้อนบนแผ่นกระดาษ ที่อยู่ที่ว่าผู้ใดมีอำนาจ ผู้นั้นจะได้ขีดเขียนเขตอำนาจของตนในบัดนั้นครับ

ห้องนี้ยังมีเกมส์วาดแผนที่ด้วยครับอยู่บนโต๊ะนั้น แต่คณะผมเค้าเดินไปแล้วครับ รีบตามไปดีกว่า ...

ความเปลี่ยนผ่านของยุคสมัยมาพร้อมกับความเปลี่ยนผ่านของชั้นจัดแสดงครับ
ชั้น 2 เริ่มเรื่องหลักด้วยการเลฃ่าถึงการเปลี่ยนผ่านจากอยุธยามาสู่ธนบุรีซึ่งเป็นช่วงสั้นๆ มาสู่เรื่องราวของการกู้บ้านเมืองในสมัยรัตนโกสินทร์

ห้องนี้เป็นห้องกรุงเทพฯ ใต้เงาอยุธยาครับ เล่าถึงช่วงรัตนโกสินทร์ตอนต้นและชุมชนกรุงเทพในสมัยแรกเริ่ม
โคมแดงบอกเล่าถึงอิทธิพลที่อยุธยามีต่อรัตนโกสินทร์ในหลายๆทางครับ รอบๆจะมีตู้บานประตูสลักลายจำลองให้เปิดดูวิถีชีวิตของคนกลุ่มต่างๆ ในกรุงเทพฯ ช่วงก่อตั้ง จะมีตัวอย่างข้าของเครื่องใช้และวีดีทัศน์อัตโนมัติในแต่ละตู้ครับ

มืดมากมากครับ อันนี้เป็นตู้ต่างๆรอบๆหอ้งครับ

ในตู้ชุมชนชาวมอญ

ตรงกลางเป็นโต๊ะอินเตอร์แอคทีฝอีกแล้วครับ ให้เราลองกดดูว่าอะไรหนะที่กรุงเทพฯจำลองมาจากอยุธยาบ้าง อันั้นรู้สึกจะเป็นวัดพระศรีสรรเพชญ์ครับ กระโดดแบบมาเป็นวัดพระแก้วเลย

ห้องต่อมาเป็นวิถีชีวิตแถบชานเมืองกรุงเทพในสมัยรัตนโกสินทร์ตอนต้นครับบรรยากาศทุ่งพระโขนง ไอ้ขวัญอีแรม อำแดงเหมือนกับนายริด กลับมาในห้องนี้ทันทีครับ มีเกมส์เล็กๆน้อยๆ ตามแบบเด็กชนบทในเวลานั้นให้เล่นกันพอควรทีเดียวเชียวครับ

สยามแปลงโฉมด้วยอิทธิพลของอาณานิคม ต้องเป็นแบบตะวันตกเพื่อความอยู่รอดครับ ยุคสยามใต้เงาตะวันตกจึงเกิดขึ้นอย่างหลีกเลี่ยงไม่ได้

การวางผังเมืองรอบเกาะเมือง การสร้างบ้านเรือนแนวตะวันตก

การแต่งตัว และกระจกบานนั้นทำให้คิดถึงเอ่อ ...แม่มณีจันทร์ไปไหนนะ

สาธารณูปโภคก็มาด้วยครับ นี่ก็ตู้ไปรษณีย์แรกของไทย

กล้องภาพสามมิติ ต้องส่องดูครับ ของเล่นและวิทยาใหม่ๆจากตะวันตก

จุดเปลี่ยนสำคัญในประวัติศาสตร์ไทยอีกครั้ง คือ ยุคการสร้างชาติ การสร้างสยามที่เป็นปึกแผ่นมีแบบแผนขนบของตน ที่เป็นขนบแบบนานาอารยะประเทศด้วยครับ

การสร้างอัตลักษณ์ของชาติ ด้วยเครื่องมือต่างๆของรัฐบาลจึงมีให้เห็นเป็นระยะ  

หนึ่งใความเปลี่ยนแปลง คือ การเปลี่ยนระบบการปกครอง การให้สิทธิที่เท่าเทียมกันด้วยประชาธิปไตยนำมาซึ่งการล่มสลายของระอบบสมบูรณายาสิทธิราชย์

การเปลี่ยนแปลงการปกครองนี้เป็นช่วงเวลาที่สับสนของสยาม

แต่ ในความโกลาหลนี้ เป็นช่องทางให้รัฐบาลในสมัยนั้น  นำเสนอแนวคิดต่างๆ ในการสร้างชาติสยาม เรียกว่า re image กันเรยถึงขั้นเปลี่ยนชื่อประเทศกันเรยครับ

อย่าทำ และ จงทำ เพื่อความเป็นอานารยะไทย

ห้องมีมีเรื่องการโฆษณาชวนเชื่อผ่านสื่อต่างๆของสยามในสมัยนั้นอยู่มากครับ
อันนี้เป็นภาพนางสาวสยามคนแรกครับ อ๋อ สวยอย่างไทยในเวลานั้นต้องเป็นแบบนี้นี่เอง

ก้อนั่นแหละครับจนแล้วจนรอดเพื่อสร้าง look ใหม่ชื่อก็ต้องเปลี่ยนไปด้วย

ทีวีก็เข้ามา ช่อง 4 บางขุนพรหม ออกอากาศสดจากมิวเซียมสยามแล้วนะครับ รีบมาออกหน้ากล้องกันเร็วๆ

อิทธิพลอันแข็งแกร่งของสื่อในการเป็นเครื่องมือในการสร้างชาตินำมาสู่การที่สื่อเป็นช่องทางของชาวไทยในการเดินตามกระแสโลกในยุคต่างๆ ทั้งยุค 60 70 80 90 และจวบจนถึง 2000 ปัจจุบันดาลเลยแหละครับ จึงเป็นที่มาของห้องสุดแหล่ม นี้ในมิวเซียมสยาม

ไม่มีคำบรรยายครับ ต้องมาสัมผัสเอง กับรรยากาศโก๋หลังวัง มิตร-เพชรา และความเป็นบางกอกของกรุงเทพฯ

ภายใต้บรรยากาศวัฒนธรรมรอกแอนด์โรล การเมืองไทยถูกบีบังคับด้วยกรอบแห่งสงครามเย็น การแบ่งขั้วของโลก และความอยู่รอดของไทยเป็นยังไงมาได้อย่างไรมาดูที่ห้องนี้เลยครับ

สีสันตะวันตกอีกมุม

อีกมุมแล้วกัน ไม่อยากออกเลย

เมืองไทยวันนี้เป็นห้องลูป สไปรอล รอบๆมีจอทีวีเล็กติดอยู่ครับ เมืองไทยวันนี้จึงเป็นส่วนผสมของภาพต่างๆที่เห็นในจอรอบตัวคุณครับ

เมืองไทยวันนี้

จอ จอ จอ

แล้วเมืองไทยวันพรุ่งนี้หละจะสื่อออกมายังไง เข้าไปดูดีกว่า

เมืองไทยในวันข้างหน้าก็ขึ้นอยู่กับคุณๆในทุวันนี้แหละครับ เพราะฉะนั้น มิวเซียมสยามเลย ให้เราเลือกว่าจะทำอะไรกับเมืองไทยถ้าเป็นนายกอะนะ เอ่อ คิดได้แบบนี้ด้วย

....น้องคนนี้คงปลูกต้นไม้เยอะกันภัยโลกร้อน ...

ภาพเมืองไทยวันพรุ่งนี้ของคุณจะถูกแชร์บนจอยักษ์ครับ ทันทีที่คุณส่งข้อความ เอื้อกเยนอะไรได้อย่างนั้นทันที

ดูจากภาพนี้เมืองไทยต้องมีวัวเยอะด้วยนะ อิอิ ขำดีอะคับ

ชุลมุน ชุลเกกันครับในห้องนี้

สถิคิก็สื่อถึงแนวโน้มสังคมไทยด้วยนะครับ

สถิติในหลายแง่มุมจะผลัดเปลี่ยนมาให้ชมครับ

ได้กลับมาสูดอากาศข้างนอกแล้วครับ จบห้องแสดงสุดท้ายก้อต้องเดินลงไปชั้น 1

น้องกบแดงเป็นระย้าเลยครับตรงบันไดลง

ระย้าคุณกบแดง

ก่อนกลับสามารถอุดหนุน Muse Shop ได้นะครับ

                                                                    THE END

ขอได้รับความขอบคุณจากมิวเซียมสยาม รู้หรือเปล่าว่า นายเป็นพิพิธภัณฑ์ที่ทำให้ฉันภูมิใจในเมืองไทยขึ้นมาได้จริงๆ และรักในความเป็นไทยมากขึ้นอีกทีเดียวเชียวแหละ .....

แล้วจะกลับมาเยี่ยมใหม่นะจ้ะ

ขอบคุณคุณยัยตัวดีด้วยนะครับ ที่แนะนำผมให้ไปเที่ยวที่นี่ คุ้มครับ

แวะมาเยี่ยมชม ตอนที่ 2 คะ  ความรู้แน่นเหมือนเดิมคะ(smile)

ขอบคุณครับ เคยร่วมงานกับ Project นี้ตั้งแต่แรกๆ ดีใจจริงๆที่ออกมาเป็นรูปเป็นร่างอย่างนี้ เดี๋ยวต้องหาเวลาไปชมบ้างแล้ว